Geen wonder dat de cultuursector een slechte naam heeft

‘Uw reserveringsnummer?’ ‘Eh…’ Verbluft kijk ik de caissière aan. ‘Heeft u gereserveerd?’ ‘Eh, nee, hoezo?’ ‘Dan kunnen wij u vandaag niet toelaten, tijdens de tentoonstelling Oog in oog werken wij alleen met online reserveringen.’ Perplex kijk ik om mij heen in de vrijwel verlaten ingang van het Amsterdamse Allard Piersonmuseum. Het is zondagmiddag half vier, anderhalf uur voor sluiting. Vóór ons waren slechts twee toeristen, die toen mijn vriendin en ik vol verwachting aan kwamen stappen al omstandig en vooral langdurig voorgelicht

Lees verder

Was Rob Jetten met zijn kleffe vakantieselfie hypocriet of niet?

Is ‘klimaatdrammer’ Rob Jetten met zijn kleffe vakantieselfie uit een Argentijns oord op Instagram hypocriet? Wat te denken van e-bakfietsmafiosi met een grote mond over ons aller plicht tot asielopvang terwijl ze nog nooit zo’n zielige Afrikaan van dichtbij gezien hebben – en dat ook graag zo houden? En hoe zit dat met de immer olijke Matthijs van Nieuwkerk, waar een heuse mister Hyde in bleek te schuilen? Beschuldigingen van hypocrisie aan het adres van Jan en alleman zijn in

Lees verder

Wie weet nog wat ‘swaffelen’ is? Over taalaanvegers, de witwastaalval en hoe taalverandering werkt

Het jaar loopt op z’n laatste benen, dus is het ranglijstjes- en verkiezingstijd. De onzinnigste verkiezing is wel die van het woord van het jaar, die sinds 2007 wordt aangezwengeld door woordenboekenmaker Van Dale en het Genootschap Onze Taal. Dit jaar kunt u ten digitalen kantore van hoofdredacteur Ton den Boon uw stem geven aan vondsten als bestuursschaamte, sportfluencer of vreugdebier. Vorig jaar was de winnaar klimaatklever, wie weet nog zonder nadenken wat dat was? Wat was de importantie van het dieptepunt swaffelen uit 2008 en

Lees verder

Waarom de bank u zo graag tutoyeert

In het kielzog van de plotselinge golf van overgevoeligheid die blanken een paar jaar geleden pardoes wit schilderde, vrouwen van hun vrouwelijke vormen beroofde en ‘dames en heren’ degradeerde tot het kleurloze ‘beste reizigers’, vond in Nederland ook een heel andere verregaande omslag plaats. Welhaast als bij toverslag begonnen allerlei bedrijven en instellingen, de rijksoverheid voorop, hun clientèle niet langer met u, maar met jij en jou aan te spreken. Wat we op papier al tientallen jaren alleen van het

Lees verder

Zo maak je het ideale terras

Weinig is zo openbaar als het terras van een café of restaurant, maar tegelijkertijd is terrasbezoek vaak juist een heel intieme aangelegenheid. Dat stelt hoge eisen, maar wat maakt een terras aangenaam, of juist niet? Laten we om te beginnen vaststellen dat het ene terras het andere niet is. Zo kom je in pretparken en op festivals massale volpropplekken tegen voor bieromanen dan wel ijs-, patat- en pizzapunteters. Daar gaan we het niet over hebben, net zo min als over

Lees verder

De krant is een meneer geworden

In de eerste week van mei werd ter redactie van Het Parool de legendarische tv-journalist Han Lips vermoord. In de vijfendertig jaar van zijn bestaan was hij uitgegroeid tot een bijzonder populaire recensent, vermaard om zijn unieke, altijd lichte toon. Toch werd hem in opdracht van hoofdredactrice Kamilla Leupen de nek omgedraaid, niet uit jaloezie maar omdat, schreef de krant op 6 mei, ‘in de huidige tijd waarin transparantie in de media steeds belangrijker wordt’, de redactie ‘recenseren onder een

Lees verder

Drie cursiefjes 3 – The Lone Ranger

Eenzaam zwerft hij over de uitgestrekte vlakten van dorp naar vlek: de Lone Ranger. Hier arresteert hij een booswicht, daar regelt hij onenigheid over een stuk land, en weer ergens anders zorgt hij voor rust en orde tijdens een van geestrijk bocht doordrenkte jaarmarkt. Werkt hij in de verste buitengewesten, dan dringt het nieuws uit de grote wereld slechts langzaam en mondjesmaat tot hem door. Hij is heer en meester op zijn terrein. Hij vertegenwoordigt de wet, maar hij gaat

Lees verder

Drie cursiefjes 2 – ei

Kippen hebben het maar gemakkelijk: drie keer ‘tok’, wat persen en hup, alweer een ei. Broeden hoeft gewoonlijk niet meer; als het moet, doet een machine dat voor je. Als je als kip eenmaal een ei gelegd hebt, dan weet je voor je leven hoe dat moet: drie keer ‘tok’, wat persen, klaar. Kippen zijn het archetype van de lopende-bandproductie: voer erin, eieren eruit. Iedere dag opnieuw. En hoe gelijker de eieren, des te tevredener de boer. Ook de eiereneter

Lees verder

ChatGPT vernietigt de werkelijkheid

Het moet gezegd, het inmiddels veelbesproken taalprogramma ChatGPT dat in november 2022 de wereld verraste, levert ogenschijnlijk indrukwekkende communicatieve prestaties. Maar schijn bedriegt. ChatGPT is een ramp, doordat het ons werkelijkheidsbegrip en onze kennis ondermijnt. Een fundamenteel probleem dat vooralsnog zonder oplossing blijft. Gelikt is het woord voor de teksten die ChatGPT produceert, want dit staaltje artificial intelligence (AI) excelleert in beleefde pluimstrijkerij. Het schrijft vlotte, nogal clichématige verhalen. Daar is het op getraind. Maar wie even verder kijkt, ziet

Lees verder

Drie cursiefjes 1: Doodlijn

‘Tja jongen,’ zegt de oude columnist meer tegen zijn glas dan tegen zijn tafelgenoot, ‘wat jij nou bedoelt, daar hebben de Engelsen zo’n mooi woord voor. Zo’n uitdrukking die je niet kunt vertalen: a roving eye.’ De wat gezette man tegenover hem kijkt met een kort, half geamuseerd knikje langs hem heen. ‘A roving eye,’ herhaalt de columnist op gedempte toon, alsof hij de smaak van die woorden zo lang mogelijk wil blijven proeven. ‘Weet je wat dat is?’ kijkt

Lees verder